WWF and SmappeeDuurzame energie is cruciaal voor de toekomst van onze planeet, en zonne-energie en energie-efficiëntie staan daarbij centraal. Om beleidsmakers en andere organisaties te tonen dat het kan, heeft WWF in 2016 het Upfront-programma gelanceerd, een maatregelenpakket in drie fasen dat WWF energiezuiniger moet maken. Eén voor één zullen alle WWF-kantoren gebruikmaken van hernieuwbare energie. Meten is weten, en dus wordt eerst het energieverbruik geanalyseerd (met de Smappee-energiemonitor), om de energie-efficiëntiemaatregelen te bepalen. De tweede stap is het verbruik terugschroeven: kantoren die deelnemen aan het Upfront-programma, ontdekten dat ze met kleine gedragswijzigingen tot 50% minder energie verbruikten en zo duizenden euro’s per jaar bespaarden. Technische verbeteringen (energie-efficiëntere toestellen installeren) zijn de volgende stap. Daarna wordt gekeken naar hernieuwbare energie. Een team van energiedeskundigen onderzoekt of zonnepanelen tot de mogelijkheden behoren. Op die manier spelen deze kantoren een voortrekkersrol en WWF hoopt dat ze anderen zullen overtuigen om hun voorbeeld te volgen.

Alles begint met energiemonitoring.
WWF wil zelf aantonen hoe organisaties hun klimaatimpact kunnen verminderen. Het doel? De energievoetafdruk kleiner maken door de energie-efficiëntie van de kantoren wereldwijd te verbeteren en duurzame energiebronnen te installeren, ter plaatse of in de buurt van het kantoor. "Om die reden hebben mijn collega's en ikzelf het WWF Upfront-programma opgestart", zegt Jean-Philippe Denruyter, Manager for Applied Energy Solutions bij WWF. "Met de hulp van Eric Bush van Topten (topten.info) hebben we een procedure ontwikkeld om kantoorgebouwen energie-efficiënter te maken. Eric stelde voor om eerst een energie-audit uit te voeren met een Smappee-energiemonitor. Op die manier ontdekte ik de vele voordelen van Smappee. Smappee is eenvoudig te installeren en meet zowel het energieverbruik als de zonne-energie. De meter is bovendien erg gebruiksvriendelijk – ook voor de niet-geeks onder ons, wat met andere instrumenten lang niet altijd het geval is. Het is een betaalbare oplossing voor multinationals met een groot aantal kantoren, zoals WWF, die de energie-efficiëntie en de productie van zonne-energie zowel lokaal als gecentraliseerd willen volgen en beheren. Bovendien is het een geweldige manier om het anders onzichtbare energiegebruik zichtbaar te maken voor onze medewerkers. Weinig mensen zullen de kraan laten lopen als ze de keuken verlaten, maar vaak laten we wél het licht branden wanneer we een kamer verlaten. Toch verspil je in beide gevallen energie: elektriciteit is enkel minder zichtbaar. Met Smappee zien de collega's meteen wat het effect is van hun acties – bijvoorbeeld als ze de temperatuur van de airconditioner wat hoger zetten. Dat maakt een enorm verschil als je mensen aan het denken wilt zetten over energie-efficiëntie."

Energiemonitoring is slechts de eerste stap in het driestappenplan van WWF: daarnaast is er de Week van de energie-efficiëntie, waarin alle inzichten en gegevens worden benut om het elektriciteitsverbruik te verminderen. Er wordt gekeken naar technische verbeteringen en men gaat na welke impact de maatregelen hebben op de energie-efficiëntie. De medewerkers krijgen ook training over gedragsverandering en energiebeheer. Tot slot wordt de behoefte aan zonne-energie nauwkeurig berekend op basis van de Smappee-gegevens. Wil je zonnepanelen installeren, dan moet je precies weten hoeveel elektriciteit het kantoor op elk moment verbruikt. Dat geldt vooral voor landen waar het niet toegestaan is om zonnestroom in het net te injecteren. In dat geval gaat immers alle zonne-elektriciteit verloren die niet door het kantoor wordt verbruikt.

WWF and Smappee

 

Eén oplossing voor alle lokale situaties.
Elk kantoor heeft zijn eigen kenmerken en specifieke behoeften. De nationale wetgeving biedt niet overal ondersteuning voor zonne-energie of energie-efficiëntie. In sommige landen is het bijvoorbeeld niet toegestaan om zonnestroom in het elektriciteitsnet te injecteren. Het is dan ook van belang om een goed inzicht te hebben in de elektriciteitsbehoeften van het kantoor vooraleer er zonnepanelen worden geïnstalleerd. Lage elektriciteitsprijzen zullen een impact hebben op de efficiëntie van de apparaten die op de markt beschikbaar zijn.

Ook het klimaat heeft een invloed op de beleidsvorming rond energie-efficiëntie. In tropische regio's zijn energiemonitoring en -beheer vooral gericht op elektriciteit, omdat gas er nauwelijks wordt gebruikt. Jean-Philippe: "In tropische landen vormen vooral HVAC-systemen een grote uitdaging: deze systemen vertegenwoordigen 70 tot 80 procent van het totale energieverbruik. Door de temperatuurinstellingen te optimaliseren, de gebouwen te isoleren en efficiëntere apparaten te installeren kunnen we de energie-efficiëntie van een gebouw verbeteren." In westerse landen hebben airco, verwarming en ventilatie meestal minder impact op het stroomverbruik, omdat daar vaak met gas wordt verwarmd. In kantoorgebouwen zien we vaak dat er één centraal verwarmings- en koelsysteem is voor het hele gebouw. In dat geval is het moeilijk om verbeteringen door te voeren voor één kantoor apart. Een goede coördinatie met het gebouwbeheer is dan ook noodzakelijk.

Een aanpak uitwerken met instrumenten die wereldwijd kunnen worden ingezet, is bepaald niet eenvoudig. "Dat was ook een van de sterke punten van Smappee: je kunt de meters in zowat elk kantoor ter wereld installeren, en de gegevens kunnen afgelezen worden op een iPhone of Android-telefoon of op de pc", besluit Denruyter.

Tot 50% energie besparen in één week.
Een toenemend aantal WWF-kantoren neemt deel aan het WWF Upfront-programma en de resultaten zijn verbluffend. WWF Myanmar was het eerste kantoor dat deelnam aan het programma. "De airco bleek het grootste probleem. In plaats van mensen te vragen de airconditioning niet te gebruiken, hebben we hun gevraagd om stil te staan bij hun verbruik. We stelden eenvoudige maatregelen voor om de energie-efficiëntie te verbeteren: de tussendeuren sluiten, de minimumtemperatuur op 26 graden brengen, de airco iets later in de ochtend inschakelen en iets eerder in de middag uitzetten, als het buiten koeler wordt", zegt Jean-Philippe. "Dankzij deze maatregelen konden we die week energie besparen, ondanks de hitte en ondanks het feit dat er meer personeel aanwezig was op kantoor – twee factoren die een grote impact hebben op het gebruik van de airconditioning."

Het kantoor in Ha Noi (Vietnam) volgde snel. Het elektriciteitsverbruik in Vietnam neemt snel toe, en het land is van plan om nieuwe steenkoolcentrales te bouwen. Het WWF-kantoor wil aantonen dat het mogelijk is om de energiebehoefte te verminderen. Jean-Philippe: "We hebben het energieverbruik van onze apparaten gemeten, advies verstrekt en verbeteringen in het gebruik van de apparatuur getest. Tijdens de Week van de energie-efficiëntie had iedereen toegang tot de Smappee-webpagina en tot de app die het realtime energieverbruik van het kantoor liet zien, naast een heleboel andere gegevens. We ontdekten dat 30% van het energieverbruik op kantoor naar airco ging. In de zomer was dat zelfs 50%. Bijna 20% ging naar de koelkasten en waterdispensers. Dankzij Smappee konden we nauwkeurig berekenen dat we wekelijks 28% energie konden besparen door apparaten als waterdispensers 's nachts uit te schakelen en een beetje anders om te gaan met de airconditioning. Maar er waren nog meer positieve ervaringen. Tijdens de tweede energieweek in Vietnam, deze keer in het kantoor in Hue, werd een energiebesparing van 50% gerealiseerd.

Inzicht in verbruik helpt energie besparen.

WWF en Smappee

"De grootste uitdaging is nu om energie te blijven besparen op langere termijn", zegt Jean-Philippe. "Dat kan op verschillende manieren. Via het Smappee-platform houd ik in de gaten hoeveel energie we gebruiken, en op basis van die gegevens formuleer ik aanbevelingen. Een paar voorbeelden: doelen stellen om het elektriciteitsverbruik te verlagen, apparaten vervangen en zonnepanelen installeren. Ook de kantoren moeten echter hun steentje bijdragen. Het kantoor in Brussel toont de Smappee-resultaten op een scherm bij de ingang van het kantoor, zodat iedereen voortdurend wordt herinnerd aan het belang van energiebesparing. In elk Smappee-kantoor hebben medewerkers toegang tot de Smappee-gegevens. Zo worden ze voortdurend aangespoord om na te denken over hun energieverbruik. Het kantoor in Hue, dat tijdens de energie-efficiëntieweek 50% minder energie verbruikte, publiceert om de twee maanden een Smappee-rapport om de collega's aan hun energieverbruik te herinneren. De kantoren in het WWF Upfront-programma kunnen ook wedstrijden starten om te zien wie het meeste energie bespaart, op basis van de Smappee-gegevens. Dat is een leuke manier om de energiekwestie steeds actueel te houden en mensen te blijven motiveren om hun inspanningen voort te zetten."

Ook op wereldniveau neemt WWF maatregelen. De organisatie stelt zich tot doel om tegen 2020 zijn energieverbruik te verminderen en meer gebruik te maken van zonne-energie. Het is de bedoeling dat ieder kantoor een rapport opstelt over het eigen energieverbruik, op basis van de Smappee-gegevens. Elk kantoor krijgt jaarlijks een eigen streefdoel om het energieverbruik te verminderen. Dat stimuleert de medewerkers om te blijven streven naar verbetering.

 


 

WWF and Smappee

Klant. World Wide Fund for Nature (WWF)
Regio. Wereldwijd
Industrie. ngo, verschillende vestigingen

Profiel.
WWF is een van de grootste natuurbeschermingsorganisaties ter wereld, met een netwerk van kantoren in meer dan 60 landen. Het internationale secretariaat is gevestigd in Gland (Zwitserland). WWF bouwt aan een toekomst waarin mensen in harmonie met de natuur leven door de biodiversiteit te beschermen, verantwoord gebruik van hernieuwbare grondstoffen te stimuleren en milieuvervuiling tegen te gaan.

De uitdaging.
De organisatie wil zijn energie-impact verminderen door de energie-efficiëntie van de kantoren wereldwijd te verbeteren en duurzame energiebronnen te installeren. Dit vraagt om een monitoringoplossing afgestemd op de verschillende behoeften van de kantoren – een kantoor in Europa heeft heel andere energiebehoeften dan een kantoor in een tropisch land. Bovendien moet de oplossing gebruiksvriendelijk zijn. Niet alle gebruikers zijn immers even technisch onderlegd.

De oplossing.
WWF heeft het WWF Upfront-programma opgezet om zijn eigen activiteiten efficiënter te maken. Eén voor één stappen de WWF-kantoren over op hernieuwbare energie. Om het energieverbruik te beperken wordt in ieder kantoor een Smappee-energiemonitor geïnstalleerd. Via de Smappee-app krijgt iedere werknemer een duidelijk beeld van de energiestromen op de werkplek. Waar mogelijk worden zonnepanelen geïnstalleerd om de kantoren van duurzame energie te voorzien.  

De resultaten.
- Tien kantoren uitgerust met Smappee; binnenkort worden dat er meer.
- Achttien kantoren maken gebruik van zonnepanelen (zie wwf.eu/solar).
- Consistente en positieve resultaten: het energieverbruik vermindert. Het kantoor in Ha Noi (Vietnam) bespaarde bijvoorbeeld tot 28% energie in één week; een ander Vietnamees kantoor (Hue) zelfs 50% en meer.
- Werknemers hebben continu inzicht in hun energieverbruik en kunnen hun energie-efficiëntie verbeteren.
- Kantoren kunnen jaarlijks duizenden euro’s besparen door de airconditioning minder vaak aan te zetten, het gedrag van de werknemers te veranderen en apparaten in stand-by uit te schakelen.

     

     Waarom Smappee?

     - Eenvoudig te gebruiken, ook voor wie niet goed met technologie overweg kan.
     - Een goedkope oplossing om inzicht te krijgen in het verbruik en het energieverbruik onder              controle te houden.
     - Informatie over verbruik en geproduceerde zonne-energie.
     - Kan overal ter wereld worden gebruikt.
     - Wereldwijd toegang tot de gegevens van via pc en smartphone.
     - Onmiddellijk inzicht in het energieverbruik en de impact van activiteiten op het verbruik.
     - Funfactor (bijv. het wedstrijdelement) maakt duurzame gedragsverandering eenvoudiger.
       De resultaten zijn meteen zichtbaar.